Prawo spadkowe

Prawo dziedziczenia w świetle postanowień umowy sporządzonej w Kijowie dnia 24 maja 1993 r. między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych

Ukraina i Rzeczpospolita Polska kierując się pragnieniem rozwoju przyjaznych stosunków między obydwoma państwami oraz dążąc do pogłębiania i doskonalenia współpracy w dziedzinie stosunków prawnych w dniu 24 maja 1993 r. zawarły umowę o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych (dalej: "Umowa").

Umowa zgodnie z treścią Konstytucji Ukrainy oraz Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowi źródło powszechnie obowiązującego prawa zarówno na terytorium Ukrainy jak i Polski.

Zasada równości i właściwość prawa przy dziedziczeniu

Umowa wprowadza zasadę równości, która reguluje wzajemne uprawnienia do nabywania na terytorium drugiego Państwa majątku i innych praw w drodze dziedziczenia z mocy ustawy lub rozporządzenia na wypadek śmierci na tych samych warunkach i w tym samym zakresie, co obywatele tego Państwa. Prawo właściwe w zakresie dziedziczenia mienia ruchomego określa prawo tego Państwa, którego obywatelem był spadkodawca w chwili śmierci, natomiast nieruchomości według prawa państwa właściwego dla położenia tej nieruchomości. Niemniej przepisy, które będą rozstrzygać który składnik masy spadkowej jest ruchomością, a który nieruchomością, rozstrzygać będą przepisy tego z Państw na terytorium, którego dana rzecz się znajduje.

Testament

Zdolność do sporządzenia lub odwołania testamentu (zdolność do czynności prawnych), jak również skutki prawne wad oświadczenia woli, podlegają prawu tego z Państw, którego obywatelem był spadkodawca w chwili dokonywania tej czynności, tj. w chwili sporządzenia lub odwołania testamentu. Interesującą kwestią, jest fakt, iż Umowa nie reguluje innych form czynności prawnych na wypadek śmieci (jak chociażby darowizny na wypadek śmierci), wynika to z tego, że w wielu porządkach prawnych takie czynności nie są prawnie jak również moralnie dozwolone.

Właściwe organy w sprawach spadkowych

W sprawach spadkowych dotyczących mienia ruchomego właściwy jest organ tego Państwa, którego spadkodawca był obywatelem w chwili śmierci. W sprawach spadkowych dotyczących mienia nieruchomego właściwy jest organ tego z Państwa, na terytorium którego mienie to jest położone.

Umowa zwarta przez Ukrainę i Polskę między innymi w celu uregulowania i ułatwienia prowadzenia spraw spadkowych, wprowadziły nie tylko zasadę równości obywateli względem swoich autonomicznych porządków prawnych, ale również poszanowania obywatelstwa w przedmiocie stosowania prawa właściwego dla tych stosunków prawnych. Jest to tym bardziej istotne, iż na terytorium Ukrainy przebywać możne nawet 2 mln obywateli Polski, natomiast obywateli Ukrainy na terytorium Polski przebywa obecnie ok. 1,3 mln. Zatem omawiana regulacja dotyczy nawet ok. 3,3 mln obywateli Ukrainy i Polski.

Wpis stanowi treść wystąpienia Bartosza Armknechta podczas Międzynarodowej Konferencji z okazji 25 rocznicy Konstytucji Ukrainy, pt. Konstytucja – Podstawa Rozwoju Państwa i Społeczeństwa, została zorganizowana przez Sąd Konstytucyjny Ukrainy oraz Narodową Akademię Nauk Ukrainy w Kijowie w dniu 24 czerwca 2021 r. (КОНСТИТУЦІЯ — ОСНОВА РОЗВИТКУ ДЕРЖАВИ І СУСПІЛЬСТВА. До 25-річчя Конституції України, Київ, 24 червня 2021 р.).

Potrzebujesz pomocy?

Skontaktuj się z nami!

Sprawdź pozostałe nasze wpisy

Wstecz

Prawo spółek 20.07.2022

[Prawo handlowe] Zawarcie przez spółkę akcyjną umowy poręczenia za dług małżonka, pozostającego z członkiem zarządu tej spółki w ustroju wspólności ustawowej, wymaga zgody walnego zgromadzenia (art. 15 § 1 k.s.h.)

Orzecznictwo Sądu Najwyższego: Czy zawarcie przez spółkę akcyjną umowy, w której poręcza ona zobowiązanie małżonki członka zarządu tej spółki, w przypadku istnienia ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej pomiędzy członkiem zarządu a małżonką, objęte jest dyspozycją art. 15 § 1 k.s.h.?" W dniu 12 stycznia 2022 r. w sprawie pod sygn. akt III CZP 67/22 (publ. w SIP Lex pod nr 3303288), Sąd Najwyższy podjął uchwałę w której wskazał, że zawarcie przez spółkę akcyjną umowy poręczenia za dług małżonka, pozostającego z członkiem zarządu tej spółki w ustroju wspólności ustawowej, wymaga zgody walnego zgromadzenia (art. 15 § 1 k.s.h.).

Czytaj dalej

Orzecznictwo

[Postępowanie cywilne] Nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego z dnia 9 marca 2023 r.

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw... Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ustawę z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, ustawę z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, ustawę z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawę z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawę z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, ustawę z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ustawę z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, ustawę z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, ustawę z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, ustawę z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, ustawę z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych, ustawę z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych oraz ustawę z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw.

Czytaj dalej