Wstecz
Orzecznictwo

Z orzecznictwa Sądu Najwyższego: istotne zagadnienie prawne w treści skargi kasacyjnej

                W dniu 18 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy rozpoznając sprawę o sygn. akt II CSK 279/20 (publ. SIP Lex nr 3105669) wskazał w jaki sposób podmiot składający skargę kasacyjną powinien wykazać istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów oraz określił jak należy rozumieć zwrot „stan rzeczy” wykładając art 316 k.p.c.

                Skarga kasacyjna stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia, który może zostać złożony tylko w przypadku zaistnienia ściśle określonych przesłanek. Zgodnie z art 3989 §1  k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli:1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

                Samo stwierdzenie w treści skargi kasacyjnej, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne oraz sformułowanie tego zagadnienia nie jest wystarczające do wniesienia skutecznej skargi kasacyjnej. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w omawianym orzeczeniu skarżący powinien wskazać przepisy prawa, na których tle zagadnienie się wyłoniło oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą możliwość rozbieżnych ocen prawnych oraz świadczącą o istotności tego zagadnienia. Zagadnienie jest istotne, jeżeli jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla ukierunkowania praktyki sądowej i rozstrzygnięcia sprawy, w której zagadnienie powstało, wywołuje poważne wątpliwości, a zarazem nie było dotychczas rozstrzygnięte w judykaturze albo dotychczasowe orzecznictwo wymaga zmiany.

                W orzeczeniu Sąd Najwyższy wskazał również co należy zrobić aby skutecznie powołać się na istnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. W ocenie składu orzekającego wymaga to wykazania, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu, na czym owe wątpliwości polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty charakter i ich rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z punktu widzenia wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu. Można zatem stwierdzić, że w omawianym orzeczeniu Sąd Najwyższy bardzo wysoko postawił poprzeczkę osobom składającym skargę kasacyjną.

 

                Odnosząc się do treści art. 316 k.p.c. skład orzekający wskazał, że stan rzeczy, o którym mowa w art. 316 § 1 k.p.c. oznacza stan faktyczny i prawny. Przepis nakazuje sądowi uwzględnienie stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy, a zatem także ewentualnych zmian, do których doszło w tej mierze w toku postępowania, włącznie z postępowaniem apelacyjnym. Ponadto wskazano, że ustanowiona w art. 316 § 1 k.p.c. zasada aktualności orzekania nie dotyczy kompletności lub prawidłowości poszczególnych ustaleń faktycznych dokonywanych przez sądy meriti.

 

#postępowaniecywilne #kpc #kasacja #skargakasacyjna  #Adviser1989

 

Sprawdź pozostałe nasze wpisy

Wstecz
Prawo spółek
[Prawo handlowe] Do kiedy można żądać zwrotu korzyści od wspólnika "łamiącego" zakaz konkurencji?

Wspólników spółki jawnej obowiązuje zakaz konkurencji. Zgodnie z art. 56 kodeksu spółek handlowych (dalej k.s.h.) wspólnicy zobowiązani są powstrzymać się od wszelkiej działalności sprzecznej z interesami spółki oraz nie mogą, bez zgody pozostałych wspólników, zajmować się interesami konkurencyjnymi, w szczególności uczestniczyć w spółce konkurencyjnej jako wspólnik spółki cywilnej, spółki jawnej, partner, komplementariusz lub członek organu spółki. Przepis ten zgodnie z art. 103 §1 k.s.h. dotyczy również wspólników spółki komandytowej.

Czytaj dalej
Prawo spadkowe 23.12.2024
[Prawo spadkowe] Ustalanie istnienia i treści oświadczenia ostatniej woli po śmierci osoby składającej oświadczenie testamentowe

W tym wpisie na blogu naszej kancelarii prawnej w Gdyni analizujemy najnowsze orzeczenie Sądu Najwyższego, które dotyczy kluczowych kwestii związanych z ustaleniem istnienia i treści testamentu po śmierci testatora. Sprawa, rozpoznana pod sygnaturą I CSK 438/24, wskazuje na istotne wyzwania w procesie dowodzenia, które mają znaczenie dla osób zaangażowanych w sprawy spadkowe. Ze względu na ustalanie istnienia i treści oświadczenia ostatniej woli dopiero po śmierci osoby składającej oświadczenie konieczne jest ustanowienie wymagań formalnych utrudniających sfałszowanie treści oświadczenia, zmuszenie umierającego do jego złożenia lub wykorzystanie stanu zdrowia wyłączającego świadome wyrażenie woli. Podstawą formą testamentu jest testament w całości spisany własnoręcznie (art. 949 § 1 k.c.). Wymóg ten nie służy wyłącznie utrudnieniu sfałszowania treści ostatniej woli, lecz służy także możliwości sprawdzenia, czy spadkodawca pisał testament w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli (art. 945 § 1 pkt 1 k.c.). Badanie pismoznawcze pozwala do pewnego stopnia na ustalenie, czy piszący działał pod wpływem dużego stresu, co w połączeniu z innymi przesłankami może pozwolić na ustalenie złożenia oświadczenia pod bezprawną groźbą. Badanie to może także ujawnić zmiany charakteru pisma wynikające z demencji lub innych zaburzeń psychicznych.

Czytaj dalej